Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde Ebola salgını hızla yayılmaya devam ediyor. Hükümetin Cumartesi gününe kadar olan verilerine göre, ülkede 5 bin 514 doğrulanmış vaka ve 2 bin 642 can kaybı kaydedildi. Böylece vaka ölüm oranı yüzde 47,9'a yükselirken, yaklaşık 1.200 kişi hastalıktan iyileşti.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Pazartesi günü yaptığı açıklamada salgının 100 günü geride bıraktığını ve ülkenin şimdiye kadar karşılaştığı en hızlı yayılan Ebola salgını olduğunu bildirdi. Örgüt, virüsün yayılma hızının kontrol çalışmalarını geride bıraktığı uyarısında bulundu.
Salgın altı eyalete yayıldı
Bundibugyo virüsünün neden olduğu salgın, başlangıçta Ituri eyaletindeki Mongbwalu sağlık bölgesiyle sınırlıyken, kısa sürede geniş bir coğrafyaya yayıldı. DSÖ'nün son verilerine göre salgın altı eyaletteki onlarca sağlık bölgesini etkiliyor. Ituri, Kuzey Kivu, Güney Kivu, Haut-Uele, Tshopo ve Bas-Uele eyaletlerinde vakalar tespit edildi.
Ituri ise salgının merkez üssü olmayı sürdürüyor. DSÖ'ye göre eyalet, toplam vakaların yaklaşık yüzde 85'ini ve can kayıplarının yüzde 79'unu oluşturuyor.
DSÖ Afrika Bölge Direktörü Mohamed Janabi, salgının 'belirleyici bir dönüm noktasına' ulaştığını belirterek, önümüzdeki dönemde atılacak adımların salgının ne kadar hızlı kontrol altına alınabileceğini belirleyeceğini söyledi.
Ölümlerin büyük bölümü sağlık merkezleri dışında
Salgınla mücadelede en önemli sorunlardan biri, hastaların sağlık kuruluşlarına zamanında ulaşamaması. DSÖ, son haftalarda kaydedilen ölümlerin yaklaşık yüzde 60'ının Ebola tedavi merkezleri dışında, toplum içinde gerçekleştiğini bildirdi.
Örgüt, bu durumun erken teşhis, hastaların sağlık kuruluşlarına sevki ve tedaviye erişimdeki sorunlara işaret ettiğini belirtti. Özellikle ülkenin doğusundaki güvenlik sorunları, çatışmalar ve nüfus hareketliliği müdahale çalışmalarını zorlaştırıyor.
Sağlık tesislerine yönelik saldırılar ve toplumun sağlık ekiplerine yönelik tereddütleri de salgının kontrol altına alınmasını güçleştiriyor. DSÖ, insani kriz, yerinden edilmeler ve ulaşım sorunlarının virüsün daha geniş bölgelere yayılma riskini artırdığına dikkat çekiyor.
Müdahale kapasitesi genişletildi
Salgının hızla yayılmasına rağmen KDC'de müdahale kapasitesi önemli ölçüde artırıldı. DSÖ'ye göre Ebola testi yapabilen laboratuvarların sayısı birden 19'a çıkarılırken, laboratuvarların günlük 3 binden fazla numuneyi işleyebilecek kapasiteye ulaştığı bildirildi.
Tedavi kapasitesi de salgının başlangıcındaki 10'dan az yataktan 1.300'ün üzerine çıkarıldı. Bununla birlikte DSÖ, mevcut kapasitenin salgının hızını yakalamakta yetersiz kaldığını ve müdahalenin daha da genişletilmesi gerektiğini belirtiyor.
Aşı ve tedavi çalışmaları sürüyor
Bundibugyo virüsüne karşı mücadelede klinik araştırmalar ve aday aşıların değerlendirilmesi de devam ediyor. DSÖ, Temmuz ayında Bundibugyo virüsünü tespit etmek amacıyla geliştirilen ilk moleküler tanı testini acil kullanım listesine dahil etmişti. Ayrıca potansiyel tedavilerin etkinliğini belirlemek amacıyla klinik çalışmalar yürütülüyor.
DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, salgının kontrol altına alınabileceğini ancak bunun için etkilenen topluluklarda müdahale çalışmalarının güçlendirilmesi gerektiğini belirterek, sürdürülebilir kaynak ve daha güçlü uluslararası işbirliği çağrısında bulundu.
Örgüt, önümüzdeki ayların kritik olduğuna dikkat çekerek, özellikle çatışmaların sona erdirilmesinin sağlık ekiplerinin salgından etkilenen topluluklara ulaşabilmesi açısından büyük önem taşıdığını vurguluyor.
