Gelecek ekolojik binalarla şekillenecek

Hülya Avşar'ı davalık eden İstanbul'un Beykoz ilçesinde yaptırdığı türden "ekolojik evler" dünyada yeni bir trend. ABD'de 8400 yapı, ekolojik bina sertifikası sahibi. Bu sayı İstanbul'da 15. Türkiye çapındaysa 70'e yakın bina sırada.

 

Dünya hızla kentleşiyor. Şimdiki yapılar dünyadaki karbondioksit salımının yüzde 40'ını elinde tutuyor. Yani yeşil binalar yakın gelecekte hayati bir ihtiyaç olacak; bunda herkes hemfikir. Ama yöntemler çeşitli. Mimar Ali Esad Göksel "Mahalli coğrafyanın işaret ettiği kaynaklar yoluyla her bölgenin kendi ekolojik binası olmalı. O yüzden mahalli ekolojik binalar diye tanımlamak lazım" diyor. "Mesela Türkiye'de depreme dayanıklı kerpiç binalar, geleceğimiz olabilir."

 

Öte yandan "Türkiye Çevre Dostu Binalar Derneği"nin eş kurucusu ve yeşil bina danışmanlığı yapan "TURKECO" firmasının yönetim kurulu başkanı, sürdürülebilir mimarlık ödüllü Dr. Duygu Erten de Türkiye'yi 2050'ye yetiştirecek yapısal adımların bugünden atılmasının zaruri olduğuna dikkat çekiyor: "Günümüzün şehirleri müthiş bir kaynak tüketiyor. Ama geleceğin şehirleri tüm binaların yeşil yapıldığı, enerjiyi olabildiğince etkin kullanan şehirler olmalı."

 

YEŞİL BİNA FİKRİ NE ZAMAN ORTAYA ÇIKTI?

 

1980'ler sonrasında petrol krizi, enerji fiyatlarındaki artış, petrolden kaynaklanan savaşlar ve güvenlik sorunu insanları çare düşünmeye itti. İklim değişikliği de bu sürece tuz biber ekti. Van depremiyle de gördüğünüz gibi felaketlere anında çözüm bulmak küçük ölçekli şehirlerde bile zor bir mesele. Bugünden iklim değişikliğinin sebebiyet vereceği felaketlere hazır olmamız gerek.

 

BİR BİNA NASIL YEŞİL OLUR?

 

Yeşil bina, binaların etrafında sarmaşık olması veya binaların yeşile boyanması değil, birtakım basit çözümlerle dahi enerji kaynaklarının verimli kullanılması demek.

 

BİR BİNAYI ENERJİ ETKİN YAPMANIN MALİYETİ NEDİR?

 

Projenin en başında buna karar verilse standart bir binaya göre maliyet farkı 0'la yüzde 1 arasında değişebilir. Bu karar geciktikçe maliyet artacaktır. Ancak bir bina için herhangi bir yeşil uygulama, mesela 500 bin dolar değerindeki bir güneş paneli 7,5 yılda kendini amorti ettiğinde, bu maliyeti ek bir yük olarak görmek hesaplama hatası olur.

 

İSTANBUL GELECEĞİN ŞEHİRLERİNDEN OLACAK MI?

 

Kamu elindeki büyük kaynaklarla örnek projeler yapmadan, kimseden bir şey beklemeyelim. Okulların ve hastanelerin tümü dönüştürülebilir.

 

DÜNDEN GELECEĞE RAKAMLARLA KENTLER

 

*20'nci yüzyılda kentli insan nüfusu 10 kattan fazla artarak 250 milyondan 2.8 milyara ulaştı.

 

*2008 yılında ilk defa dünya şehir nüfusu, kırsal nüfusu geçti.

 

*2023'te İstanbul'un sabit nüfusunun 16 milyon olması planlanıyor.

 

*Dünya kentleşme raporuna göre 2050'de yerleşim alanlarının Kuzey Amerika'da yüzde 90'ı, Avrupa'da yüzde 84'ü, Asya'da yüzde 65'i, Afrika'da yüzde 62'si, Güney Amerika'da yüzde 92'si, Avustralya'daysa yüzde 75'i kent olacak.

 

*Birleşmiş Milletler'e göre, 2050'de dünya nüfusu 9 milyarı, kent nüfusu ise 6 milyarı aşacak.

 

*Tokyo-Yokohama bölgesinde bugün 36.7 milyon kişi yaşıyor. Tokyo, 2050'de de dünyanın en kalabalık kenti olarak kalacak.

 

*New York'taki karbon salımının yüzde 75'i binalarda kullanılan enerjiden kaynaklanıyor.

 

BİR BİNAYI YEŞİL YAPMANIN YOLLARI

 

*Sel riski bulunmayan, orman veya kuş cenneti olmayan araziler tercih edilmeli.

 

*Bina doğru eksende oturmalı, güneş ışığı kontrolleri yapılmalı, kullanılan camlar ve izolasyon malzemeleri akılcı bir şekilde seçilmeli.

 

*Çevreye en az zarar verecek inşaat yapım teknikleri kullanılmalı. Mesela şantiye tozunun dışarıya çıkması önlenebilir. Şantiye atıkları ayrıştırılıp dönüştürülebilir.

 

*İnşaat iskeletlerinde, kontrollü ormanlardan alınan ahşaplar kullanılabilir.

 

*Tuvalet temizliği, yağmur suyunun dönüştürülmesiyle elde edilen gri suyla yapılabilir.

 

*Beyaza boyanmış çatılar sayesinde güneş ışınları yansıtılarak ısı adası etkisi engellenebilir. Washington'da bu sayede binaların soğutma maliyeti de şehrin sıcaklığı da düşürüldü.

 

NEREDE KAÇ YEŞİL BİNA VAR?

 

*Birleşik Krallık: 860

 

*Singapur: 480

 

*Avustralya: 260

 

*Kanada: 250

 

*Hindistan: 110

 

THİS İS NOT MY LİFE

 

Yeni Zelanda yapımı 2010 başlangıçlı dizi, izleyicileri 2020'ye götürüyor. Geleceğin dünyası çevreye duyarlı zorunlu yaptırımlarla kurgulanıyor.

 

Alihan Mestçi / HT Cumartesi

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.