'30 kuruşa yapıyoruz 80 liraya alıyoruz'

Çoğu bodrum katında, dışarıdan görünemeyecek şekilde kamufle edilmiş tekstil atölyeleriyle dolu İstanbul’un yoksul mahalleri. Gencecik kadınlar, erkekler, havasız ortamlarda, uzun çalışma saatleriyle, düşük ücretlerle, sigortasız çalıştırılıyor. Kimi zaman, bir anda gelen iş sebebiyle fazladan mesai yaparak zaten çok kısıtlı olan iş dışındaki hayatlarına dair hiçbir plan, program dahi yapamıyorlar.

Evransel gazetesinden Ercüment Akdeniz İstanbul’un Sultangazi ilçesindeki tekstil atölyelerde çalışan işçilerle konuştu. Gazi Mahallesi’nde bir tekstil atölyesinde çalışan Nurten T. isimli bir kadın işçi 1 Mayıs’la ilgili ne düşünüyorsunuz sorusuna “Biz o gün çalışmak zorundayız hem zaten biz hakkımızı savununca işimizden oluyoruz” diyor. Aynı atölyede çalışan Ramazan T. isimli bir işçi “1 Mayıs’ta hep birlikte iş bırakmalıyız sadece birimiz çıkınca, ertesi gün o kişi işinden oluyor. Hep birlikte gidersek patron izin vermek zorunda kalır. Patronlara kalsa gece gündüz çalışalım” diyor.

'SİGORTASIZ ÇALIŞIYORUZ DEVLET EMEĞİMİZİ GÖRMÜYOR'

“1 Mayıs resmi kurumlarda tatil iken neden siz çalışıyorsunuz” diye sorduğumuzda bir kadın işçi iş yoğunluğundan şikayet ederek, “1 Mayıs’ı düşünecek ne fırsatım ne de zamanım olmadı” cevabını veriyor. Kendileri için hiçbir plan yapamadıklarını, gelen acil işler sebebiyle zamansız mesaiye kaldıklarını söylüyor. Yasemin Ç. isimli bir başka kadın işçi bu soruya “Sigortasız çalıştığımız için devlet bizim emeğimizi görmüyor” diye cevaplıyor.

‘KENDİMİZE ZAMAN AYIRAMIYORUZ'

İşçiler, yoğun çalışma koşullarından şikayetçi. Bir anne işçi “Değil 1 Mayıs’a gitmek saçımı boyayacak zamanım olmuyor diye isyan ediyor. Ev işi, çocuk, koca derken başka hiçbir şeye fırsatımız olmuyor diyor. Kendine zaman ayırabildiğini söyleyenler daha çok bekar olanlar. “Eş ve çocuk olsa iş dışında hiçbir şeye vaktimiz olmazdı” diyorlar. “Kendimiz için yapabildiklerimiz bile çok kısıtlı, biz karnımızı zor doyuruyoruz öyle sinemaya, tiyatroya hiç gidemiyoruz.” Kendinize zaman ayırabiliyor musunuz sorusuna kadınlardan biri “Evet, cam siliyorum” deyip gülüyor. Ev işlerini nasıl kendi hayatının parçası haline getirdiğini söylüyor biraz da üzülerek. Çünkü işten arta kalan zamanını da ev işlerinin yiyip bitirdiğinin farkında.

‘MESAİLERE FAZLADAN ÜCRET YOK'

Tekstil atölyelerinin korkulu rüyası acil işler. İşveren gelir işi teslim eder, süre verir gider. Düşünmez kaç kişi kaç günde yapabilir diye. Çalışanlar kimi zaman sabahlamak zorunda kalırlar yetiştirmek için işi. Önemli bir işiniz olduğunda ne yapıyorsunuz diye sorduğumuzda; “Bir plan yapmıyoruz biz zaten, varsa da iptal ediyoruz, çocuğu komşuya yolluyoruz” diye yanıtlıyorlar. Bir de mesailerde yüzde 100 zamlı olması gerekirken aynı ücretin verilmesinden şikayetçiler. “Bu haksızlık ve biz hakkımızı savunamıyoruz” diyorlar.

‘ÜRETTİĞİMİZ ÜRÜNÜ MAĞAZASINDAN ALAMIYORUZ'

Defacto firması için iş yapan atölyelerden birinde işçilere bu mağazalara gidip alışveriş yapıp yapmadığını, bu ürünlerin etiket fiyatına dair ne düşündüklerini sorduk. Bir kısmı gitse de dilediğince, istediğini alamadığını, çünkü çok pahalı olduğunu, bir kısmı da gitmediğini söylüyor. Etiket fiyatını sorduğumuzda işçilerden biri; “Biz parça başı 30 kuruş alıyoruz ama onlar vitrinde 70-80 TL’ye satıyor” diyerek tepki gösterdi. Aradaki paranın nereye gittiğini sorduğumuzda ise bir işçi “Büyükbaşlar alıyor. Fakiri daha fakirleştirmek için kullanıyorlar. Burada çalışan bir arkadaşımız çıkıp o mağazalara gitse elimizden çıkan ürünlerden 5-6 tane almak istiyorum dese alamaz. Ben günlük 30 lira kazanıyorum, 70 TL’lik pantolonu nasıl alayım. Elektrik, su, doğal gaz derken bu ücretle biz ay sonunu getiremiyoruz bile” diyor. Kadın işçiler “Biz zaten o yüzden pazardan alışveriş yapıyoruz, daha ucuz” diyor.

'PATRONLARDAN 'SURİYELİ' TEHDİDİ

Dışarıdaki işsiz sayısının onları olumsuz etkilediğini söylüyor işçiler. Özellikle Suriyeliler nedeniyle patrona ses çıkaramadıklarını, bir problem olduğunda “İsterseniz bırakın dışarıda bir sürü Suriyeli var” diye işten atılmakla tehdit edildiklerini söylüyorlar. Çünkü savaş mağduru bu insanlar bir taraftan ucuz iş gücü olarak, her türlü güvenceden yoksun köle gibi çalıştırılmakta bir taraftan da kendisi gibi emekçiler tarafından onların iş güvencesine tehdit olarak görülmekteler.

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.