Çin 1,4 milyar vatandaşını tek tek puanlıyor

George Orwell’ın 1984 romanını hatırlattı

Çin 1,4 milyar vatandaşını tek tek puanlıyor

Çin hükümeti 1.4 milyar vatandaşının davranışlarına göre puanlayan yüksek teknolojili bir sistem tasarlıyor. Buna göre toplumsal kurallara uymadığı tespit edilen vatandaşlar düşük puanları sebebiyle uçağa binme, ev satın alma, banka kredisi alma, çocuğunu özel okula gönderme gibi bazı haklardan yararlanamayacak.

2020 yılında tam anlamıyla hizmete girecek olan sistem için bazı ön çalışmalar yapılıyor. Örneğin Liu Hu adındaki bir gazeteci geçtiğimiz günlerde uçak rezervasyonu yaptırmak istediğinde hiç beklemediği bir durumla karşılaştı. Attığı bazı tweetler yüzünden ‘güvenilmez insanlar’ listesine alınan Liu Hu’nun uçağa binmesi yasaklanmıştı. Üstelik resmi makamlardan özür dilemesine karşın yasak kaldırılmadı.

Sigara içilmeyen alanda sigara içmek, kırmızı ışıkta karşıdan karşıya geçmek, hükümeti eleştiren bir tweet atmak ya da komşunuzu rahatsız etmek… Bunlar ve diğer birçok davranış sosyal kredi puanının düşmesine sebep olabiliyor. Çin mallarını tüketmek, yaşlılara yardım etmek, toplum hizmetlerinde bulunmak vb. davranışlar ise puanı arttırabiliyor.

Henüz tam anlamıyla hizmete girmeyen Sosyal Kredi Sistemi ile ilgili bildiklerimiz sızan bilgilerden ibaret. Çünkü Çin Hükümeti proje hakkında açıklamada bulunmaktan kaçınıyor. Bilinen ise bu sistemde Çin’in büyük bir yatırım yaptığı yapay zekâ sistemlerinin ve tüm kentlerde suçluları yakalamak amacıyla kurulan gözetleme kameralarının kullanılacağı.

Çin’deki muhalifler ise sistemin sadece sosyal davranışları kontrol etmekle kalmayacağı, iktidara muhalif sesleri de kesmeyi amaçladığını iddia ediyor. Üstelik Sosyal Kredi Sistemi’nin yapacağı puanlamaya bir itiraz sürecinin olmaması da vatandaşları korkutuyor.

Anlaşılan o ki, Çin yüksek teknoloji yardımıyla sadece suçluları değil, tüm vatandaşlarının her anını takip ederek, puan vererek, haklarını kısıtlayarak George Orwell’ın 1984 romanını gerçek anlamda hayata geçirmeye kararlı. (Özgür Kurtuluş / Demokrat Haber)

Güncelleme Tarihi: 28 Nisan 2018, 13:52
YORUM EKLE