ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, 59. Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) Dışişleri Bakanları Toplantısının düzenlendiği Filipinler'de konuştu. Çin Komünist Partisi (ÇKP) Merkez Komitesi Siyasi Bürosu Üyesi ve Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi ile çarşamba günü gerçekleştirdiği görüşmesinin ardından Çin'e yönelik açıklama yaptı.
'Çin ile iyi ilişkiler kurmamız gerekecek' diyen Marco Rubio, 'Bunlar (Çin ve ABD) dünyanın en güçlü iki ekonomisi, iki büyük ordusu ve iki nükleer gücü' diye konuştu. ABD'li Bakan, Çin ile ilişkinin olabildiğince olumlu olmasını istediklerini ifade etti.
Rubio, ilişkilerin iyileşmesinin 'bölgedeki ABD müttefikleri, ortakları veya varlığı pahasına olmayacağı' yorumunu yaptı.
'İran ağır bedeller ödeyecek'
İran'ın kendilerine bir anlaşma için hem doğrudan hem de dolaylı olarak 'yalvardığını' iddia eden Rubio, 'İran ile ilgili sorun şu ki ne zaman bir anlaşma yapsalar, oradaki yetkili insanlar ya bunu ihlal ediyor ya da bunu değiştirmek istiyor. Yani bu da onların anlaşma yapmaya hazır olmadığını gösteriyor. Bedel ödemeye devam edecekler ve her gece bu bedel gittikçe, gittikçe, gittikçe artıyor; şu anda da tam olarak bu oluyor' görüşünü paylaştı.
Rubio, İran'ın yaptıkları için 'ağır bedeller' ödeyeceğini ifade ederek, 'Savunma sanayi altyapıları yerle bir oldu. Her gece fırlatma rampalarını, radarlarını kaybediyorlar. Milyarlarca dolarlık zarara uğruyorlar ve ekonomileri felaket durumda. Bu halde bu insanlar her gün bizi arayıp anlaşma için yalvarıyor. Bize ve üçüncü ülkelere mesajlar gönderiyor. Artık mesaj gönderecek ülke kalmadı' diye konuştu.
Rubio, 'İran zengin bir ülke. İsterlerse Orta Doğu'daki en zengin ülke olabilirler, bunun yerine paralarını Hizbullah'a, Hamas'a, Husilere, Şii militanlara veriyorlar. Dünyanın her yerinde teröre destek veriyorlar. Dünyanın her yerinde insanların öldürülmesi için paralarını harcıyorlar, İHA'lar, füzeler üretiyorlar ve nükleer silah programlarını sürdürüyorlar' diye konuştu. 'İran'da rejim değişikliğini mi istiyorsunuz?' sorusuna İkinci Dünya Savaşı sırasında Japonya'nın Hiroşima ve Nagazaki şehirlerine atom bombası atarak nükleer silahı savaşta fiilen kullanan tek ülke olan ABD'nin Dışişleri bakanı, 'İran'ı nükleerden arındırmayı istiyoruz' yanıtını verdi.
İran'a 'uranyum zenginleştirdiği' için saldıran ABD, Suudi Arabistan ile Riyad'ın uranyum zenginleştirmesini mümkün kılacak bir anlaşma imzalamıştı. Bu anlaşmaya dair de konuşan Rubio, Suudi Arabistan'ın ABD'nin stratejik ortağı olduğunu belirterek, nükleer teknoloji sunan tek ülkenin ABD olmadığını söyledi. ABD'li bakan 'başka ülkelerin barışçıl ve sivil bir nükleer program izlemeye karar verdiklerinde bunu ABD ile yapmalarını tercih ettiklerini' dile getirdi. Rubio ayrıca, 'Herhangi bir ülkeyle sivil nükleer enerji konusunda yapacağımız her türlü anlaşmada, bunların hiçbir şekilde silah programına dönüştürülmemesini garanti altına alacak güvenlik önlemleri yer alacaktır' yorumunu yaptı.
Rubio'dan Küba yorumu
ABD Dışişleri Bakanı, ABD'nin 60 yılı aşkın süredir ambargo uyguladığı Küba hakkındaki bir soruya da yanıt verdi. Aslen Kübalı olan Rubio, 'Küba için değişim zor olacak, ancak daha iyi bir gelecek için bu yapılmalı' yorumunu yaptı. Küba'daki yöneticilerin 'çökmüş bir ideoloji üzerinde ilerleyerek ülkeyi yok ettiğini' iddia eden Rubio, 'Küba halkı bundan (mevcut yönetim) daha iyisini hak ediyor' değerlendirmesinde bulundu.
Rusya-Ukrayna arasında barış anlaşması gerçekleşmesi ve savaşın sona ermesini istediklerini kaydeden Rubio, 'Savaşı sona erdirmek için elimizden gelen her türlü olumlu rolü üstlenmeye hazırız. Bu savaşı sona erdirmek için hem Rusya'nın hem de Ukrayna'nın kabul edebileceği bir çözüm gerekecek' değerlendirmesinde bulundu.