Ermenilerin Yaşar Kemal'i

Yaşar Kemal’in Türkiye ve dünya edebiyatındaki yeri, vefatı ile birlikte bir kez daha gündeme geldi. Yaşar Kemal Ermenistan ve genel olarak Ermeni dünyasında da yakından takip edilen bir yazar. Ermenistan’da sadece edebiyat alanında değil Türkiye ile geleceğe olumlu bakılması açısından da büyük etkisi var. Yazarın vefatı üzerine Ermenistan ve Diaspora medyası kendisine geniş yer ayırarak Yaşar Kemal’in bu etkisini mercek altına aldı.

Agos'tan Vahakn Kesişyan'ın haberine göre; Amerika’da yaşayan şair Garo Armenyan, Horizon Weekly gazetesinde çıkan yazısında şu değerlendirmede bulundu:

“Yaşar Kemal’in romanlarının kahramanları Ermeni Soykırımı’nın kara gölgesinin üzerinden geçtiği toprakların varisleridir. Bu romanlar, onyıllar sonra, bu gölgenin lanetinden kurtulamayan sıradan insanların yaşadığı psikolojik durumu anlatır. Yaşar Kemal’in zamanında bu konuda yazmak çok daha zordu. Onun ve onun gibiler sayesinde Ermeni sorunu Türk edebiyatına giriş yaptı.”

KATLEDİLENİN BOŞLUĞUNA DAİR

Armenyan, ayrıca Yaşar Kemal’in edebiyatında Ermeni dünyası için çok kıymetli olan bir diğer özelliğe de değindi:

“Yaşar Kemal, hayatta kalmanın bir başka yüzünü daha ortaya koydu. O da, Ermenilerin değil, Türklerin hayatta kalma, o topraklar üzerinde hayatını sürdürme öyküsüydü. Bu, Ermeniler için çok kapalı bir konu. Bu noktada Yaşar Kemal’ın yazıları bana Tılgadintsi’yi hatırlatıyor. İkisi de köy hayatını yazmış, köylü insanın yaşamını ortaya koymuş. Kadere bak ki ikisi de aynı coğrafyadan bahsediyor. Birisi 1915’te katledilmiş, ve onunla birlikte bir halk tamamen yok olmuş, diğeri ise, o yok olan halkın katledildikten ortaya çıkan boşluğu hakkında yazıyor, ve o yok olmanın, yok olmayanların üstüne bıraktığı etkiyi anlatıyor.”

NAREGATSİ’NİN HEMŞEHRİSİ

Yaşar Kemal’in, ölüm haberinde en çok 2013’te aldığı, Ermenistan’ın en prestijli ödüllerden biri olan ‘Krikor Naregatsi Madalyası’na yer verildi. Yazar aldığı bu anlamlı ödül üzerine, “Bir Vanlı olarak, Krikor Naregatsi’nin hemşehrisi olmaktan gurur duyuyorum” demişti. Diplomatik ilişkilerin sıfır seviyesinde olmasına rağmen, Ermenistan’dan bir heyet gelip, bu ödülü kendisini vermiş, yazar Ermeni dünyasında toplumsal belleğin bir parçası haline gelmişti.

Ermenistan Kültür Bakanlığı’nın Modern Sanat Bölümü Başkanı Seyranuhi Keğamyan, ödülün Yaşar Kemal’e veriliş gerekçelerini şöyle sıralamıştı: “Ermeni kültür mirasına gösterdiği büyük saygı, Ermeni kültürüne gösterdiği yakın ilgi, Ermeni tarihi konusunda gösterdiği siyasi cesaret ve farklı halklara karşı gösterdiği eşit, insani yaklaşım ile edebiyata katkıları için…”

SAROYAN’LA KÜRTÇE ANLAŞTILAR

Yaşar Kemal, Türkiye ile bağ kurmaya çalışan Ermenistanlı ve Diasporalılar için başvurulan en temel adreslerden biri. Ermenistan Yazarlar Birliği’nin çıkardığı Kragan Tert’de yayımlanan ‘Yaşar Kemal ile Buluşma’ başlıklı yazısında, Siranuş Galşoyan yazarla buluşmayı anlatıyordu: “Ben uzun yıllardır Yaşar Kemal’in edebiyatı üzerine çalışıyorum. 2006’da İstanbul’a gittiğimde, kendisiyle görüşebileceğim aklımdan geçmezdi, ama o benim Ermenistan’dan olduğumu duyunca, görüşmeyi memnuniyetle kabul etti.” Bu buluşmada Yaşar Kemal Galşoyan’a, William Saroyan’la buluşmasını, aralarında nasıl Kürtçe konuştuklarını ve Saroyan’ın haritada atalarının memleketi Bitlis’i nasıl gösterdiğini anlatmıştı.

'TSAKH MEMED'

Yaşar Kemal’in ünlü kitabı ‘İnce Memed’, 1975’te  Yerevan’da  ‘Tsakh Memed’ adıyla basıldı. 20 Binin üzerinde baskı yapan kitap büyük yankı uyandırmıştı. Bugün Ermenistan’da ve Diaspora’da Ahmet Hamdi Tanpınar, Orhan Pamuk, Elif Şafak, ve diğerleri okunuyorsa, bu yol kuşkusuz Yaşar Kemal’in de katkılarıyla açılmıştır.

Haberin tamamı için
tıklayınız

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.