İsrail’de orta sınıf ayaklandı

Bir hafta önce Tel Aviv’de 250 bini aşkın kişinin katıldığı, ülke tarihinin en büyük gösterilerinin ardından protesto hareketi bu hafta sonunda daha küçük 15 kentte devam etti. Organizatörler, on binlerce kişinin katıldığı bu gösterileri büyük bir başarı olarak görüyor.

Kudüs İbrani Üniversitesi’nden Tarih ve Siyasal Bilimler Profesörü Şlomo Avineri, protestoları, Netanyahu hükümetinin "vahşi kapitalizme" karşı bir başkaldırı olarak değerlendiriyor ve şunları kaydediyor:

 “Protestoların motoru aslında İsrail toplumunun ya da İsrail ekonomisinin son yıllarda oldukça vahşi bir şekilde özelleştirilmesi süreci ve İsrail’de ulusal uzlaşı açısından hep merkezî rol oynamış olan sosyal devletin ortadan kaldırılması. Netanyahu ve öncesindeki hükümet döneminde bu sosyal refah devleti tırpanlandı, pek çok şey özelleştirildi. Sadece sanayi değil, hizmet alanında da. Yatırımlar, Yahudi yerleşimlerine, ultraortodokslara yöneltildi. Ve şu an sokaklarda gördüğünüz, İsrail toplumunun sadece bir kesimi değil, İsrail toplumunun temel direği. 20’li, 30’lu yaşlarındaki, iyi eğitimli, işsiz olmayan, ama 10 ya da 15 yıl önceki hizmetlerin artık sunulmamasından dolayı dezavantajlı konuma düşen insanlar. Toplumun en üst katmanıyla orta sınıf arasındaki uçurum, özelleştirme yoluyla daha da büyüdü ve İsrail tarihinde görülmemiş bir boyut kazandı.”

Gösterilerde bir onlar yok 

Protesto hareketi, İsrailli Yahudiler ile İsrailli Arapları, muhafazakârlarla sosyal demokratları bir araya getirdi. Ancak göstericiler arasında dindar Yahudiler ya da yerleşimcilerin olmaması da dikkat çekici. Avineri bunun nedenini şöyle açıklıyor:

“Bu gruplar anlaşılabilir siyasî nedenlerden dolayı devlet tarafından maddi olarak destekleniyor. Ama bunlar sonuçta siyasî nedenler. Diğer yandan ise çalışan, vergilerini ödeyen, askerlik hizmetini yerine getiren, kendisi hizmet sunan, gerek ekonomik, gerekse bilimsel açıdan bu devleti sırtında taşıyan İsrail toplumunun temel direği var. Ve kendilerini giderek daha marjinalleşmiş, kenara itilmiş hissediyorlar.”

Hükümet mesajı aldı

Netanyahu hükümeti, giderek genişleyen protesto hareketi karşısında, önceliklerin değiştirileceği sözü vererek, sosyal ve ekonomik reformların gözden geçirileceğini açıkladı. Siyaset bilimci Şlomo Avineri, şu değerlendirmede bulunuyor:

“Siyasî açıdan parlamento aritmetiği Netanyahu’nun yanında. Şu anki mecliste başka bir hükümet kurmak mümkün değil. Ama bu gösterilerin ülkedeki siyasî rotayı şimdiden değiştirdiği de bir gerçek. Ve bu değişim görülüyor da. Bunun sadece taktik olduğu da söylenebilir. Ama Netanyahu ve maliye bakanının iki ay öncekinden farklı bir dil kullandıkları da bir gerçek. İki ay öncesine kadar İsrail hükümeti, Thatcher usulü bir kapitalizmi tanrı gibi görürken, şimdi dayanışma ve sosyal adaletin bu rota içine yeniden oturtulduğu anlaşılabiliyor. Ve bu bile büyük bir başarı. Ülkenin siyasi olarak nereye gideceğini şu an kestirebilmek zor. Ama inanıyorum ki Netanyahu’nun yıllar boyunca sözcülüğünü yaptığı bu vahşi kapitalizme artık bir şekilde dokunuluyor.” (Deutsche Welle)

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.