Bir Ermeni çocuğun Kobani hatıraları...

Bugün tüm dünyanın dikkatinin kilitlendiği Kobani, aynı zamanda bir Ermeni yurdu. 1915'te Sivas'tan 15 bin Ermeni buraya yakın bir kampa sürüldü. Birçoğu yaşamını yitirdi. Kalanlar Kobani'ye yerleşti.

Bugün Ermenistan'da yaşayan Bedros Ekmanian da Kobani'de doğanlardan. Ekmanian çocukluğunun Kobanisi'ni anlattı...

Serdar Korucu'nun Radikal'de yer alan haberine göre Kobani'nin değişmeyen kaderi acılarla dolu

Tarihçi Raymond Kevorkian’ın “Ermeni Soykırımı” kitabına göre, 1915’te bölgede bir “transit” kamp merkezi kuruluyordu. 25 Eylül 1915’te Sivas’tan “Arab Punar” yani Ayn el Arap / Kobani’deki kampa yerleştirilen 15 bin kişilik kafilede, günde 120 ile 170 kişi hayatını kaybediyordu. Kafilelere yönelik saldırılar kadar bölgede etkili olan salgın hastalıklar da ölümlere neden oluyordu.

Bu sürecin sonunda sağ kalan Ermeniler, geçmişteki topraklarına bakarak Suriye tarafındaki bölgede yaşamaya devam ettiler. Kiliseler inşa ettiler, okullar kurdular. Bugün izine rastlanamasa da, 1927’de açılan Khrimian İlkokulu 1962’ye kadar eğitim verdi. 1950’de eğitime başlayan AGBU Avedis Sarafian Okulu’ysa 1975’e kadar açık kaldı.

'BENİM BABAMIN MEZARI KOBANİ’DE'

Bölge Ermenilerinin büyük bölümü 1960’larda Suriye’yi terk etti. Bir kısmı ise ülkenin farklı bölgelerine taşındı. 1943 yılında bölgede doğan Bedros Ekmanian da onlardan biri. 12 yaşına kadar yaşadığı Kobani’yi bugünkünden farklı hatırlıyor. Bir zamanlar mezun olduğu okulundan da, babasının mezarının bulunduğu yerden iz kalmamış olsa da, onun için manevi değeri hala yüksek:

“Kobani benim çocukluğumun geçtiği, babamın mezarının bulunduğu yer. O zamanlar bölgede iki kilisemiz vardı. Bölgeye Halep’teki episkoposluk merkezinden papaz gönderilirdi. İki de okulumuz bulunuyordu. Ben Khrimian İlkokulu’nda okumuştum. Orada iki hocam vardı: Biri Hagop diğeri Mardiros. İkisinin de ortak özelliği Kesablı olmalarıydı. O zamanlarda da, aslında bugün de Ortadoğu’da ve diasporada Kesablı hocalar yaygın. Çünkü Kesab, bölgenin Ermeni kültürü ve dili için adeta bir kale durumunda.”

'BİRKAÇ KÜRT AİLESİ VARDI, ERMENİ NÜFUS YOĞUNDU'

Ekmanian, bölgedeki demografinin de bugünden farklı olduğunu söylüyor, o zamanlar Ermenilerin şehir içinde yüksek bir nüfusa sahip olduğunu belirtiyor: “Birkaç güçlü Kürt ailesi yaşasa da, Ermeni nüfus yoğundu. Fakat Kobani’nin etrafındaki topraklar çoğunlukla Kürtlere aitti. Ermeniler, bölgede daha çok fırıncı, ayakkabıcı, demirci, terzi ya da çiftçi olarak çalışıyorlardı. Buranın Ermenilerinin büyük bölümü Dikranagerd / Diyarbakır, Siverek, Urfa, Sasun, Garmudj ve Birecik gibi merkezlerden geliyordu. Ancak bölgede olanakların az olması nedeniyle önce Ermeni gençler ayrıldı. Çoğu iş ya da eğitim için çoğunlukla Halep’e gitti.”

KOBANİ’DE 'KÜÇÜK ERMENİSTAN'

12 yaşında kendisi de Halep’e giderek araba tamirciliği ile iş hayatına başlayan Bedros Ekmanian, 1940’lı ve 50’li yıllarını geçirdiği Kobani’de güçlü bir Ermeni sosyal hayatı hatırlıyor. “Soykırımdan kurtulanlar kendilerine bir “Küçük Ermenistan” kurdular” diyor ve ekliyor: “Müzik grupları, izci takımları bulunuyor, pek çok Ermeni’nin de katıldığı futbol takımı ülke genelinde spor turnuvalarında yer alıyordu. Kentin eğlendiği bir delisi vardı. Herkes ona “Khent Nino”, yani “Deli Nerses” derdi. Birisi ona “Baron Dikran” dediğinde sinirlenir küfretmeye başlardı. Nino, bir demircinin yanında çalışıyordu. Ta ki birkaç yıl öncesine kadar yaşlanıp, öleceği Halep’teki bakımevine gidinceye kadar.”

Haberin tamamını okumak için tıklayın




Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.