Temiz, düşük karbonlu ve sınırsıza yakın elektrik hayali

Temiz, düşük karbonlu ve sınırsıza yakın elektrik hayali gerçek olmaya biraz daha yaklaştı. Amerika Birleşik Devletleri'ndeki araştırmacılar sonunda bir füzyon tepkimesinde elde edilen enerjinin tepkimenin başlaması için gereken yakıta harcanan enerjiden fazla olmasını sağlamayı başardılar. Bu olay gelecekte güç merkezlerinde yapılacak olan kendi kendini devam ettiren füzyon tepkimelerine giden yolda önemli bir kilometre taşı.

Övgü Kayadelen Ulusoy'un Cosmos dergisinden çevirdiği habere göre, iki temel araştırma füzyon gücünden faydalanabilmek için çalışıyor. Her iki çalışma da, ağır hidrojen formları olan döteryum ve trityum iyonları tarafından yüksek sıcaklık ve basınç altında ortaya çıkarılan enerjiyi hapsedebilmeyi amaçlıyor, ancak yöntemleri tamamen farklı.

İlki, uluslararası ITER projesi, manyetik bir odacıkta akkor ısı tepkimesi elde etmeyi amaçlıyor. Diğeri, Amerikan Ulusal Ateşleme Tesisi (US National Ignition Facility - NIF), tetiklendikten sonra 192 güçlü lazerin biber tanesi kadar bir kapsülü ateşlemesi ile tepkime elde etmeyi amaçlıyor. Son atılımı yapan ve buluşları Nature dergisinde yayımlayan grup NIF oldu. 

Duyurdukları bu gelişme, ekip üzerinde oluşan baskının bir kısmını azaltmış olmalı. NIF 2009 yılında ilk açıldığında beklentiler yüksekti. Araştırmacılar ateşlemeyi, yani kendi kendini devam ettiren füzyon tepkimesini 2012 sonunda başarmak konusunda hırslı ve azimliydi. Esasında bu hedefin çok gerisinde kaldılar. 2013'te NIF araştırmacıları hedeflerini daha mütevazı tuttular ve ilk hedeflerine ulaşmış oldular. İngiltere'deki Culham Füzyon Enerji Merkezi'nden yönetici Steve Cowley şunları söylüyor: “Bu çalışma NIF’in lazerle baskılandığında füzyon yakıtı kapsülünün kararsız olması gibi temel sorunlarına ışık tutmaya başlayan gerçekten harika bir çalışma.”

Ateşlemeyi başarmaya çalışırken, ekip tepkimenin kapsülü dengeli bir şekilde baskılamasını kontrol etmekte zorlanıyordu. Son çalışmayı bizzat yürüten California'daki Lawrence Livermore National Laboratory'den Omar Hurricane bu durumu “İçe patlama kendini parçalara ayırıyordu.” diye açıklıyor. Sonuçta elde edilen enerji zayıftı. Ekip atışın başında lazer gücünü yükseltmenin patlamanın daha kararlı olmasını sağladığını keşfetti ve bu yolla elde edilen enerji öncekinden 10 kat fazlaydı. Hurricane şöyle diyor:

“Bir adım geri attık ama bu bize başardıklarımızla büyük bir sıçramayla ilerlemeyi getirdi.” Ekip bundan sonra iç patlama hızının artırılıp hedefe yani yakıtın ateşlenmesi için çalışıyor.(Evrim Ağacı)
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.